آمار

تعداد نشریات31
تعداد شماره‌ها474
تعداد مقالات4,198
تعداد مشاهده مقاله7,047,578
تعداد دریافت فایل اصل مقاله4,759,043
حسینیان راد, امیر, مولائی قلیچی, محمد. (1404). اولویت‌بندی پروژه‌های بازآفرینی پایدار در بافت تاریخی کاشان با رویکرد ترکیبی. سامانه مدیریت نشریات علمی, 2(4), 1-17. doi: 10.22098/gsd.2026.18769.1101
امیر حسینیان راد; محمد مولائی قلیچی. "اولویت‌بندی پروژه‌های بازآفرینی پایدار در بافت تاریخی کاشان با رویکرد ترکیبی". سامانه مدیریت نشریات علمی, 2, 4, 1404, 1-17. doi: 10.22098/gsd.2026.18769.1101
حسینیان راد, امیر, مولائی قلیچی, محمد. (1404). 'اولویت‌بندی پروژه‌های بازآفرینی پایدار در بافت تاریخی کاشان با رویکرد ترکیبی', سامانه مدیریت نشریات علمی, 2(4), pp. 1-17. doi: 10.22098/gsd.2026.18769.1101
حسینیان راد, امیر, مولائی قلیچی, محمد. اولویت‌بندی پروژه‌های بازآفرینی پایدار در بافت تاریخی کاشان با رویکرد ترکیبی. سامانه مدیریت نشریات علمی, 1404; 2(4): 1-17. doi: 10.22098/gsd.2026.18769.1101

اولویت‌بندی پروژه‌های بازآفرینی پایدار در بافت تاریخی کاشان با رویکرد ترکیبی

جغرافیا و توسعه فضایی
مقاله 1، دوره 2، شماره 4، دی 1404، صفحه 1-17    اصل مقاله (971.2 K)
نوع مقاله: علمی - پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22098/gsd.2026.18769.1101
نویسندگان
امیر حسینیان راد* 1؛ محمد مولائی قلیچی2
1گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران
2پژوهشکده دانشنامه نگاری، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران
چکیده
بافت‌های تاریخی، به‌عنوان گنجینه‌های فرهنگی و معماری، با چالش‌های ناشی از مدرنیزاسیون و تخریب مواجه هستند. مدیریت پروژه‌های بازآفرینی در این بافت‌ها نیازمند ابزارهای تصمیم‌گیری متناسب با اصول پایداری است. این پژوهش به دنبال ارائه رویکردی ترکیبی برای اولویت‌بندی پروژه‌های بازآفرینی پایدار در بافت تاریخی کاشان است. هدف این پژوهش، ارائه یک رویکرد ترکیبی SWARA-Fuzzy SAW برای اولویت‌بندی پروژه‌های بازآفرینی پایدار در بافت تاریخی کاشان است. در این پژوهش، از روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره (MCDM) شامل SWARA و Fuzzy SAW استفاده‌شده است. ابتدا با استفاده از تکنیک دلفی، معیارهای مؤثر در بازآفرینی پایدار شناسایی و غربال شدند. سپس با استفاده از روش SWARA، وزن هر معیار تعیین گردید. در نهایت، با استفاده از روش Fuzzy SAW، پروژه‌های بازآفرینی پایدار بافت تاریخی کاشان اولویت‌بندی شدند. نتایج نشان داد که معیار اجتماعی با وزن 0.54 در اولویت اول قرار دارد و پس از آن، معیارهای اقتصادی و زیست‌محیطی به ترتیب با وزن‌های 0.29 و 0.17 در رتبه‌های بعدی قرار گرفتند. همچنین، پروژه «آموزش‌وپرورش مهارت‌های محلی» با کسب بالاترین امتیاز، در اولویت نخست قرار گرفت. رویکرد ترکیبی SWARA-Fuzzy SAW می‌تواند به‌عنوان ابزاری مؤثر در فرآیند تصمیم‌گیری برای انتخاب و اولویت‌بندی پروژه‌های بازآفرینی پایدار در بافت‌های تاریخی مورداستفاده قرار گیرد. این رویکرد با در نظر گرفتن معیارهای کمی و کیفی و همچنین با استفاده از منطق فازی برای مدیریت عدم قطعیت‌ها، می‌تواند به تصمیم‌گیران کمک کند تا پروژه‌هایی را انتخاب کنند که با اهداف پایداری و نیازهای جامعه همسو باشند.
کلیدواژه‌ها
بازآفرینی پایدار؛ بافت تاریخی کاشان؛ تصمیم‌گیری چندمعیاره؛ SWARA؛ Fuzzy SAW
مراجع
  1. اصغری، مرتضی؛ احمدی، فرشته؛ طغیانی شیرین و استادی، مریم. (1397). اولویت‌بندی مکانی پروژه‌های راهبردی بومی‌سازی نوزایی شهری در محله شهید هاشمی‌نژاد مشهد. فصل‌نامه تحقیقات جغرافیایی، ۳۳ (۲)، ۱۲۷-۱۴۴. http://dx.doi.org/10.29252/geores.33.2.127
  2. بزرگ نیا، مهدی؛ استعلاجی، علیرضا و شیخ اعظمی، علی. (1401). تبیین نقش پروژه‌های محرک توسعه در بازآفرینی بافت‌های فرسوده شهری (نمونه موردی: منطقه 11 شهر تهران). مجله شهر پایدار، 5(2)، 145-164.
  3. پوراحمد، احمد؛ کلانتری، محسن؛ فرهودی، رحمت و اشنویی، امیر. (1394). سنجش پایداری اجتماعی محیط مسکونی در بافت‌های تاریخی شهری نمونه موردی: شهر بیابانی کاشان. کاوش‌های جغرافیایی مناطق بیابانی، 3(1)، 100-71. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.2345332.1394.3.1.4.4
  4. جیحانی، حمیدرضا و صابری، ثمینه. (1401). ارزیابی یکپارچگی در محدوده‌های شهریِ تاریخی, با تکیه بر مطالعه محله سلطان امیر احمد کاشان و محدوده‌های پیرامون. مطالعات معماری ایران، 11(22)، 55-79. https://doi.org/10.22052/jias.2023.248282.1105
  5. زیاری، کرامت اله و احسانی فرد، علی‌اصغر. (1400). بازآفرینی هدف‌دار با رویکرد پروژه‌های محرّک توسعه با تلفیق الگوریتم COPRAS و CCDS (موردپژوهی: خیابان امام (ره) و محلة کهنه‌دژ دارالمرحمه (سمنان). مجله آمایش سرزمین، 13(2)، 421-460 https://doi.org/10.22059/jtcp.2021.325997.670234
  6. سید هاشمی، سید جمال و جیحانی، حمیدرضا. (1399). مطالعه تأثیر طرح‌های توسعه شهری بر پیکره‌بندی فضایی محله سلطان میراحمد کاشان. فصلنامه مطالعات شهری، 9 (35)، 33-46.  
  7. شاطریان، محسن و کیانی سلمی، صدیقه. (1395). بررسی و مقایسه ابعاد توانمندسازی در بین محلات شهری (مطالعه موردی: محلّه پشت مشهد بالا و محلّه طاهر و منصور شهر کاشان). جغرافیای اجتماعی شهری، 3 (4)، 86-63. doi: 10.22103/juas.2017.1780
  8. طاهونی، مهدیه و طاهونی، الهام. (1401). بررسی نقش سرمایه اجتماعی در بازآفرینی پایدار شهری (مطالعه موردی: محلات شمالی بافت تاریخی- فرهنگی شهر تبریز). فضای شهری و حیات اجتماعی، 1(3)، 55-71 https://doi.org/10.22034/jprd.2023.55105.1025
  9. عباس زاده سورمی، مهدی؛ بخشی، امیر و رضوی گلچینی، محمود. (1401)، بازآفرینی شهری پایدار هسته مرکزی شهر با تأکید بر انگاشت پیاده راه سازی در شهر. فصلنامه پژوهش‌های علوم جغرافیایی، معماری و شهرسازی، 4 (36)، 109-132.
  10. غلامی، یونس و قنبری، رعنا. (1397). تأثیر تعلق مکانی بر مشارکت ساکنین در احیای محلات بافت فرسوده (مطالعه موردی: محله صدره و سرفره کاشان). اندیشه جغرافیا، 9 (18)، 149-129.
  11. فلاحت، محمدصادق؛ کلامی، مریم و نجات، مهدیس. (1402). بهبود بخشی بسترهای تاریخی و طبیعی شهری با بهره‌گیری از رویکرد منظر فرهنگی. معماری اقلیم گرم و خشک، 11(18)، 133-147.‌  https://doi.org/10.22034/ahdc.2024.20860.1775
  12. فیروزی محمدعلی و نصرآبادی، زهرا. (1393). تأثیر مدرنیسم در بازار کاشان. توسعه اجتماعی، 8(3)، 53-74.‌ https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.25383205.1393.8.3.3.3
  13. مسعود، سید احسان و فیضی، محسن. (1400). ارزیابی درک گردشگران از سبک زندگی سنتی در خانه‌های تاریخی کاشان پس از استفاده مجدد به‌عنوان هتل. باغ نظر، 18(98)، 83-94. doi: 10.22034/bagh.2021.232634.4554
  14. مولائی قلیچی، محمد و حسینیان راد، امیر. (1403). تحلیل پیشران‌های مؤثر بر بازآفرینی بافت تاریخی شهری با رویکرد آینده‌پژوهی (نمونه موردی: شهر کاشان). فصلنامه پژوهش‌های فضا و مکان در شهر، 8(32)، 35-58
  15. همدانی گلشن، حامد. (1394). بازاندیشی نظریه «نحو فضا»، رهیافتی در معماری و طراحی شهری، مطالعه موردی: خانه بروجردی‌ها، کاشان.‌ نشریه هنرهای زیبا، 20 (2)، 85-92. https://doi.org/10.22059/jfaup.2015.56720
  16. Abbaszadeh Sourami, M., Bakhshi, A., & Razavi Golchini, M. (2022). Sustainable urban regeneration of the city core with an emphasis on the concept of pedestrianization. Journal of Researches in Geographical Sciences, Architecture, and Urban Planning, 4(36), 109–132. [In Persian]
  17. Asghari, M., Ahmadi, F., Toghyani, S., & Ostadi, M. (2018). Prioritize spatial urban renaissance localization strategic projects in Shahid Hasheminejad range of Mashhad. GeoRes, 33(2), 127–144. http://dx.doi.org/10.29252/geores.33.2.127 [In Persian]
  18. Balsas, C. J. (2022). Historical and conceptual perspectives on urban regeneration: A prolog to a special issue. Journal of Place Management and Development, 15(1), 1–19. https://doi.org/10.1108/JPMD-04-2021-0045
  19. Barrier, E. B. (2017). The concept of sustainable economic development. In The economics of sustainability (pp. 87–96). Routledge. https://doi.org/10.1017/S0376892900011449
  20. Bozorgnia, M., Estelaji, A., & Sheikh Azami, A. (2022). Explaining the role of urban development catalyst projects in the regeneration of urban deteriorated fabrics (Case study: District 11 of Tehran). Sustainable City Journal, 5(2), 145–164.  [In Persian]
  21. Brebbia, C. A., & Tiezzi, E. (2006). The sustainable city IV: Urban regeneration and sustainability (Vol. 4). WIT Press.
  22. Chahardowli, M., & Sajadzadeh, H. (2022). A strategic development model for regeneration of urban historical cores: A case study of the historical fabric of Hamedan City. Land Use Policy, 114, Article 105993. https://doi.org/10.1016/j.landusepol.2022.105993
  23. Chahardowli, M., Sajadzadeh, H., Aram, F., & Mosavi, A. (2020). Survey of sustainable regeneration of historic and cultural cores of cities. Energies, 13(11), Article 2708. https://doi.org/10.3390/en13112708
  24. Chou, S. Y., Chang, Y. H., & Shen, C. Y. (2008). A fuzzy simple additive weighting system under group decision-making for facility location selection with objective/subjective attributes. European Journal of Operational Research, 189(1), 132–145. https://doi.org/10.1016/j.ejor.2007.05.006
  25. Eizenberg, E., & Jabareen, Y. (2017). Social sustainability: A new conceptual framework. Sustainability, 9(1), Article 68. https://doi.org/10.3390/su9010068
  26. Elnokaly, A., & Elseragy, A. (2011). Sustainable urban regeneration of historic city centres: Lessons learnt. https://hdl.handle.net/10779/lincoln.25186808.v2
  27. European Union's Horizon 2020 research and innovation programme. (2020). Urban regeneration model. https://www.construction21.org/data/sources/users/28403/remourbanurbanregenerationmodelnutshell03.pdf
  28. Falahat, M. S., Kalami, M., & Nejat, M. (2024). Improvement of historic and natural urban settings with a cultural landscape approach. Journal of Architecture in Hot and Dry Climate, 11(18), 133–147. https://doi.org/10.22034/ahdc.2024.20860.1775 [In Persian]
  29. Firouzi, M., & Nasrabadi, Z. (2014). The impact of modernism on the bazaar in Kashan. Quarterly Journal of Social Development (Previously Human Development), 8(3), 53–74. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.25383205.1393.8.3.3.3 [In Persian]
  30. Fusco Girard, L. (2013). Toward a smart sustainable development of port cities/areas: The role of the Historic Urban Landscape approach. Sustainability, 5(10), 4329–4348. https://doi.org/10.3390/su5104329
  31. Gholami, Y., & Ghanbari, R. (2018). The effect of place attachment on residents' participation in the revitalization of deteriorated urban neighborhoods (Case study: Sadreh and Sarfareh neighborhoods of Kashan). Geographical Thought, 9(18), 129–149. [In Persian]
  32. Hamedani Golshan, H. (2015). Space syntax, a brief review on its origins and methods in architecture and urban design case study: Brojerdiha Mansion, Kashan, IRAN. Journal of Fine Arts: Architecture & Urban Planning, 20(2), 85–92. https://doi.org/10.22059/jfaup.2015.56720 [In Persian]
  33. Hanneman, K., Szava-Kovats, A., Burbridge, B., Leswick, D., Nadeau, B., Islam, O., ... & Brown, M. J. (2025). Canadian Association of Radiologists statement on environmental sustainability in medical imaging. Canadian Association of Radiologists Journal, 76(1), 44–54. https://doi.org/10.1177/08465371241260013
  34. Hariram, N. P., Mekha, K. B., Suganthan, V., & Sudhakar, K. (2023). Sustainalism: An integrated socio-economic-environmental model to address sustainable development and sustainability. Sustainability, 15(13), Article 10682. https://www.mdpi.com/2071-1050/15/13/10682
  35. Jayhani, H., & Saberi, S. (2023). Integrity evaluation in historic urban areas: The study of Sultan Amir Ahmad neighborhood and its surroundings in Kashan. Journal of Iranian Architecture Studies, 11(22), 55–79. https://doi.org/10.22052/jias.2023.248282.1105 [In Persian]
  36. Masoud, E., & Faizi, M. (2021). An assessment of tourists' perception of traditional lifestyle in an adaptively reused historical house in the city of Kashan, Iran.  The Monthly Scientific Journal of Bagh-e Nazar, 18 (98), 83–94. https://doi.org/10.22034/bagh.2021.232634.4554 [In Persian]
  37. Mirzakhani, A. (2021). A comprehensive proposal for the sustainable regeneration of historical city centres in Iran (Doctoral dissertation). 
  38. Moazzeni Khorasgani, A., & Asadi Eskandar, G. (2024). Sustainable regeneration principles in historic cities exploring landscape approach. Chinese Journal of Urban and Environmental Studies, 12(02), Article 2450008. https://doi.org/10.1142/S2345748124500088
  39. Moulai Qalichi, M., & Hoseinianrad, A. (2024). Analysis of the drivers influencing the regeneration of urban historical fabric with a futures studies approach (Case study: The city of Kashan). Journal of Urban Studies on Space and Place, 8(32), 35–58.  [In Persian]
  40. Nava, S., Chalabi, Z., Bell, S., Sendra, P., & Burman, E. (2024). Identifying the criteria for community-centred Life Cycle Sustainability Assessment of estate regeneration schemes. Heliyon, 10(10), Article e31115. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e31115
  41. Opoku, A., & Akotia, J. (2020). Urban regeneration for sustainable development. Construction Economics and Building, 20(2), 1–5. https://doi.org/10.5130/AJCEB.v20i2.7191
  42. Park, E. J., Kang, E., & Shin, Y. J. (2025). Urban regeneration and community participation: A critical review of project-based research. Open House International. Advance online publication. https://doi.org/10.1108/OHI-04-2024-0127
  43. PourAhmad, A., Kalantari, M., Farhoudi, R., & Oshnooei, A. (2015). Measurement of social sustainability in the context of historical urban residential district: A case study of Kashan. The Journal of Geographical Research on Desert Areas, 3(1), 71–100. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.2345332.1394.3.1.4.4 [In Persian]
  44. Rezaei, N., & Nofre, J. (2024). Urban revitalization in Kashan, Iran: An explanation through assemblage theory. Finisterra, 59(127), Article e34826. https://doi.org/10.18055/Finis34826
  45. Rezazadeh Ardebili, M., Rezazadeh Ardebili, R., & Moradi, M. (2019). Recognizing the values of Kashan historic urban context for achieving appropriate regeneration (Case study: Sarpelleh passageway). Heritage, 2(2), 1390–1403. 
  46. Ricciardelli, A., Raimo, N., Manfredi, F., & Vitolla, F. (2021). Sustainability of urban regeneration projects in resilient cities: A multiple case study. In 16th International Forum on Knowledge Asset Dynamics–Proceedings: Managing knowledge in uncertain times (pp. 1448–1472). International Forum on Knowledge Asset Dynamics. 
  47. Ripp, M. (2021). Bringing heritage-based urban regeneration and development to the road: Success factors and principles. URBACT Driving change for better cities, 5. https://urbact.eu/articles/bringing-heritage-based-urban-regeneration-and-development-road-success-factors-and
  48. Rypkema, D. (2007, March). Sustainability, smart growth and historic preservation. In Historic Districts Council Annual Conference in New York City. www.preservation.org/newsletters/winter2007.pdf
  49. Said, S. Y., Zainal, S. S., Thomas, M. G., & Goodey, B. (2013). Sustaining old historic cities through heritage-led regeneration. WIT Transactions on Ecology and the Environment, 179, 267–278. https://doi.org/10.2495/SC130231
  50. Scaffidi, F., Micelli, E., & Nash, M. (2025). The role of the social entrepreneur for sustainable heritage-led urban regeneration. Cities, 158, Article 105670. https://doi.org/10.1016/j.cities.2024.105670
  51. Seghezzo, L. (2009). The five dimensions of sustainability. Environmental Politics, 18(4), 539–556. https://doi.org/10.1080/09644010903063669
  52. Seyyed Hashemi, S. J., & Jayhani, H. (2020). Studying the effect of urban development plans on spatial configuration of Sultan Mir Ahmad neighborhood in Kashan. Motaleate Shahri, 9(35), 33–46. https://doi.org/10.34785/J011.2021.140 [In Persian]
  53. Shaterian, M., & Kayani Salma, S. (2017). Investigation and comparing dimensions of empowerment among urban neighborhoods (Case study: Mashhad backyard neighborhood & Taher and Mansour neighborhood of Kashan). Journal of Urban Social Geography, 3(4), 63–86. https://doi.org/10.22103/juas.2017.1780 [In Persian]
  54. Tahooni, M., & Tahooni, E. (2023). Examining the role of social capital in sustainable urban regeneration (Case study: The northern neighborhoods of the historical-cultural fabric of Tabriz city). Urban Space and Social Life, 1(3), 55–71. https://doi.org/10.22034/jprd.2023.55105.1025 [In Persian]
  55. UN-Habitat. (2024). Urban regeneration for localizing the Sustainable Development Goals. United Nations Human Settlements Programme. https://unhabitat.org/sites/default/files/2024/05/ur_-_paper_22052024.pdf
  56. Wang, K., & Fouseki, K. (2025). Sustaining the fabric of time: Urban heritage, time rupture, and sustainable development. Land, 14(1), Article 193. https://doi.org/10.3390/land14010193
  57. Xuili, G., & Maliene, V. (2021). A review of studies on sustainable urban regeneration. EPiC Series in Built Environment, 2, 615–625. https://doi.org/10.29007/zsvn
  58. Zhao, P., Ali, Z. M., & Ahmad, Y. (2023). Developing indicators for sustainable urban regeneration in historic urban areas: Delphi method and Analytic Hierarchy Process (AHP). Sustainable Cities and Society, 99, Article 104990. https://doi.org/10.1016/j.scs.2023.104990
  59. Ziari, K., & Ehsanifard, A. (2021). Purposeful regeneration using development-inducing projects approach via the integration of COPRAS algorithms and CCDS: The case study of Imam Street and Kohne Dezh neighborhood, Dar-ol-Marhame, Semnan. Town and Country Planning, 13(2), 421–460. https://doi.org/10.22059/jtcp.2021.325997.670234 [In Persian]
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 92
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 78


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب