| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 484 |
| تعداد مقالات | 4,286 |
| تعداد مشاهده مقاله | 7,298,689 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 4,896,197 |
تحلیل حساسیت و عدمقطعیت پارامترهای هیدرولوژیکی دشت رفسنجان با استفاده از مدل SWAT | ||
| مدل سازی و مدیریت آب و خاک | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 09 بهمن 1404 | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22098/mmws.2026.19072.1753 | ||
| نویسندگان | ||
| فرزانه دهقانی قناتغستانی1؛ سعید اکبری فرد2؛ عاطفه جعفرپور3؛ محمد ذونعمت کرمانی* 4 | ||
| 1دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران | ||
| 2استادیار گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی عمران و نقشهبرداری، دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته، کرمان، ایران | ||
| 3استادیار، بخش منابع طبیعی و محیط زیست، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران | ||
| 4استاد گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران | ||
| چکیده | ||
| دشت رفسنجان به عنوان یکی از مناطق مهم خشک ایران، طی دهههای اخیر با کاهش منابع آب تجدیدپذیر، افت سطح آب زیرزمینی و تغییرات قابلتوجه در رژیم هیدرولوژیکی مواجه بوده است. در این پژوهش، بهمنظور شبیهسازی فرآیندهای هیدرولوژیکی و برآورد مؤلفههای بیلان آب این دشت، از مدل نیمهتوزیعی و فرآیندمحور SWAT استفاده شد. به منظور پیاده سازی این مدل از دادههای مکانی شامل مدل رقومی ارتفاع، کاربری اراضی، نوع خاک و شیب، بههمراه دادههای اقلیمی روزانه شامل بارش، دما، رطوبت نسبی، سرعت باد و تابش خورشیدی برای دوره ۲۰۰۲ تا ۲۰۲۴ استفاده شد. حوضه پس از تفکیک به زیرحوضهها و واحدهای پاسخ هیدرولوژیکی، با استفاده از الگوریتم SUFI-2 در نرمافزار SWAT-CUP واسنجی، اعتبارسنجی و تحلیل حساسیت و عدمقطعیت شد. از جمله مهمترین محدودیتهای این مدل میتوان به کاهش دقت نتایج در بازههای زمانی طولانی مدت نسبت به دورههای کوتاه، عدم پیوستگی مکانی واحدهای پاسخ هیدرولوژیک و وابستگی شدید به کیفیت دادههای ورودی اشاره کرد. نتایج تحلیل حساسیت نشان داد که پارامترهای شماره منحنی، هدایت هیدرولیکی اشباع خاک و پارامترهای مرتبط با جریان پایه بیشترین تأثیر را بر شبیهسازی جریان دارند. ارزیابی عملکرد مدل بیانگر تطابق قابلقبول بین مقادیر شبیهسازیشده و مشاهداتی بود، بهگونهای که مقادیر شاخصهای P-factor و R-factor در مراحل واسنجی به ترتیب 42/0 و 62/2 و در مرحله اعتبارسنجی به ترتیب 42/0 و 39/0 بدست آمد که در محدوده قابلقبول قرار گرفت. نتایج بیلان آب نشان داد که بیش از ۶۰ درصد بارش سالانه بهصورت تبخیر و تعرق از حوضه خارج شده و سهم برگاب کمتر از ۰٫۱ درصد است. بهطور کلی، نتایج این پژوهش بیانگر توانایی مناسب مدل SWAT در بازنمایی رفتار هیدرولوژیکی دشت رفسنجان و کاربرد آن در مدیریت منابع آب و تحلیل اثرات تغییر اقلیم در مناطق خشک و نیمهخشک است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مدلسازی هیدرولوژیکی؛ مناطق خشک؛ بیلان آب؛ استان کرمان | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 169 |
||